Hydrolaat maken uitgelegd in Frans, Portugees, Engels,Duits en Spaans

Vorig jaar kreeg ik de vraag om voor de weblog van Iberian Coppers SA een artikel te schrijven. Dit Portugees bedrijf is gespecialiseerd in het maken van koperen destilleerketels.

En ik heb mijn 20 liter alambiek daar ongeveer 4 jaar geleden gekocht. Het artikel wat ik geschreven heb is eigenlijk een samenvatting van wat ik over het maken van hydrolaat in de afgelopen jaren te weten gekomen ben. Omdat je hierover eigenlijk weinig kan vinden op het internet vond ik uitermate geschikt voor publicatie.
Het artikel kan je vinden op:  http://www.copper-alembic.com/blog/2013/09/04/how-to-make-hydrosols/?lang=en  en is vertaald vanuit het Engels in Portugees, Spaans, Duits en Frans. 

Het is wel heel bijzonder om je teksten in een andere taal te lezen. Hier een citaat in het Spaans:

En el primer año yo destilé lavandina, eucalipto y abeto de Douglas suficiente para llenar una o dúas botellas de aceite esencial.
En met onderschrift:

Demostración destilación Eucalyptus: obstrucción del alambique con masa de centeno

In het artikel heb ik een aantal aandachtpunten voor het maken (destilleren) van hydrolaat genoemd.
Deze punten zijn:

• Gebruik vers planten materiaal;
• Destilleer langzaam;
• Destilleer met een koperen destilleerketel;
• De verhouding plantenmateriaal hydrolaat is maximaal 1:2;
• Desinfecteer de flessen waarin het hydrolaat bewaard gaat worden;
• Gekoeld hydrolaat heeft een houdbaarheid van 2 jaar.

Balde Frio

Een kleine vier jaar geleden was het mijn doel om met deze blog de kennis die ik over het stoomdestilleren van planten ging verzamelen te delen. Het is dan ook mooi dat via de web-log van Iberian Coppers SA ik nog meer belangstellenden kan bereiken.

Zonnebloemolie maken

In het kader van hun profielwerkstuk heeft een groepje 5 Havo leerlingen biodiesel gemaakt uit zelf geproduceerde zonnebloemolie. Het onderwerp biodiesel en/of biobrandstoffen is een veel gekozen onderwerp. Daarom leek het mij leuk om de leerlingen in staat te stellen om zelf olie te maken uit zonnebloempitten.

foto: Wikipedia

Wellicht voor mij ook een interessante aanvulling op het produceren van etherische olie. Plantaardige olie wordt trouwens vaak verward met etherische olie. De wikipedia-pagina hierover beschrijft het verschil als volgt:
Plantaardige olie is olie die verkregen is uit zaden of een andere plantaardige bron, en die grotendeels bestaat uit esters van glycerine en vetzuren. Ze heet ook wel vette olie ter onderscheiding van etherische olie.
Etherische olie wordt ook wel aromatische, vluchtige of essentiële olie genoemd. De etherische oliën zijn vluchtige oliën gewonnen uit planten.

oliepers

Voor de productie van zonnebloemolie gebruik je geen stoomdestillatie maar een oliepers. Voor school heb ik een oliepers aangeschaft van Piteba www.piteba.com Dit is een handzaam model waarmee je van diverse zaden olie kan persen. Het Nederlandse bedrijf die deze oliepersen maakt verkoopt ze veel in ontwikkelingslanden, waar op kleine schaal uit allerlei zaden en noten olie wordt gehaald.

Met een duidelijke gebruiksaanwijzing zijn de leerlingen aan de slag gegaan. De eerste pogingen waren teleurstellend. De pers liep vast en de pitten waren samengeperst tot een harde koek die moeilijk te verwijderen was. Navraag bij de fabriek leverde waardevolle informatie op.

De zonnebloempitten die gebruikt waren bevatten niet voldoende olie. Een tweede poging met zwarte zonnebloempitten gekocht bij een handelaar in vogelvoer leverde wel het gewenste resultaat op. Deze zonnebloempitten staan bekend om hun hoge oliegehalte. Je hebt dus zonnebloempitten nodig met een oliegehalte van ongeveer 40%.

Na een flink aantal slagen met de slinger van de oliepers kwamen de eerste druppels zonnebloemolie in het plastic bekertje terecht. Ook de koek die overblijft van de pitten kwam netjes als een soort worst uit de schroefdop tevoorschijn. De olie was wel zwart door de fijne deeltjes van de pit die tijdens het persen meekomen.

filtreren van de versgeperste zonnebloemolie

Deze deeltjes zijn gemakkelijk te verwijderen met behulp van een trechter en koffiefilter.
Het is dus het overwegen waard om als je over voldoende zaden of noten beschikt zelf olie te gaan maken.
Bijvoorbeeld om zelf walnotenolie te maken.http://www.hetgeperstegoud.nl/hetgeperstegoud/walnotenolie-maken/

foto:Wikipedia

Voor mij zou het nog interessanter zijn als ik olie kan maken die ook geschikt is voor de huid en zodoende een goede dragerolie voor etherische olien.

Toepassingen van larikshydrolaat

Een paar jaar al destilleer ik in het voorjaar takjes en naalden van de lariks (Larix decidua)

De etherische olie van een Lariks heeft een aparte frisse zoetige geur. Dit jaar had ik voldoende olie gemaakt om een aantal flesjes te kunnen verkopen.

gehakselde takjes en naalden

Over de destillatie en de eigenschappen van de olie heb ik in 2012 een bericht geschreven:
http://indekoperenketel.blogspot.nl/2012/05/larix-destilleren-deel-2.html

Ik was eigenlijk ook wel benieuwd naar de toepassingen van het hydrolaat. In 2012 heb ik wat hydrolaat, waaronder die van lariks geruild voor een aantal stukken zeep met Evelien van http://www.werfzeep.nl/#site
Dit zijn haar bevindingen:

Hier dan eindelijk mijn bevindingen met de hydrolaten! Ik heb ze in verschillende zepen verwerkt, zoals de scheerzeep (spar) comfrey (lariks) en kruidenzeep (rozemarijn en lariks) en in de seizoenszeep zit rozemarijn en spar. In een speciaal malletje waar maar tien stukken zeep uitkomen heb ik een zeep gemaakt met heel veel rozemarijn hydrolaat. Er zit nauwelijks water in de zeep, ik heb zoveel mogelijk vervangen en na de trace nog bijgeschonken. Er zit geen etherische olie bij, of andere kruiden ofzo, om te zien of er zichtbaar verschil is. De geur is helaas te zwak, dit ruik je in de zeep niet meer.

Bloesemzeep     foto: werfzeep

Het zal in verhouding wel veel goede eigenschappen hebben meegekregen, en in gebruik is het zacht. Verder geen wereld van verschil, maar ik ben er wel heel enthousiast over. Het is duidelijk een waardevolle toevoeging, en dat besef ik me vooral als ik het in de zeepmassa schenk. Die geur! Ik wil ook een speciale rozemarijnzeep maken met hydrolaat en etherische olie zodat het samen heel krachtig wordt.

Naast de waardevolle toevoeging van hydrolaat aan zepen wilde ik ook meer weten over medicinale toepassingen van het hydrolaat. Daarvoor had ik twee jaar geleden al contact gezocht met een aromatherapeutenforum. 

Dit kreeg ik als kennis over larikshydrolaat mee:


De zoete geur van het larixhydrolaat herbergt een imposante variëteit aan actieve mocleculen. Larix is een van de weinige hydrolaten die rechtstreek in de ogen gedaan mag worden bij een infectie. Het kan wellicht (want er is nog weinig onderzoek naar gedaan) de bloed- en lymfecirculatie bevorderen en heeft een positief effect op de nierfunctie.

uitloop koelemmer/opvang olie en hydrolaat tijdens lariksdestillatie

Een aantal maanden geleden heb ik een flesje larikshydrolaat meegegeven aan een bekende die last had van een oogontsteking. Dit is haar ervaring:

Al jaren last van verdikking op een klein deel van mijn lens. Dikwijls na lang werken achter een PC geeft dit irritatie. Vooral bij het knipperen van mijn ogen ervaar ik een scherpe pijn.
De Larikshydrolaat heb ik flink verdund met bronwater. De daarmee bevochtigde watten-schijfjes op beide dichte ogen gedept. Een week lang alleen tijdens het moment dat de scherpe pijn zich weer had aangediend.
Tot op heden is de irritatie niet meer teruggekomen en is er ook geen verdikking meer op mijn oog zichtbaar, hoewel mijn werkzaamheden en tijdsduur achter de PC niet is afgenomen.

Toepassingen genoeg om de komende jaren lariks te blijven destilleren voor een bijzondere olie en een bijzonder hydrolaat!